DIỄN ĐÀN VĂN NGHỆ
 
CHO CON THÊM VÀI NĂM NỮA, ĐƯỢC KHÔNG BA...

Ngô Minh - 23-09-2015 07:50:03 AM

 

Đầu tháng 8 năm 2015 này, không hiểu sao nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường cứ nằng nặc với con gái đưa mình ra thăm Huế. Nhà văn Nguyễn Quang Lập điện cho tôi: “Nghe Bê Líp nói, ngày nào anh Tường cũng đòi ra Huế!”. Hay là linh cảm sai khiến anh? Thế rồi, vợ chồng Tường - Dạ và hai con gái Hoàng Dạ Thư, Hoàng Dạ Thi với bé Ny, người Quảng Lợi, Quảng Điền, người đã phục vụ anh Tường gần 10 năm nay, cùng bay ra Huế lúc 10 giờ ngày 23 tháng 8 năm 2015.

Sáng 24 tháng 8, nghe tin qua mạng, tôi đến sớm. Thấy anh Tường đang ngồi ở “hành lang long não” Gác Trịnh, tầng hai khu chung cư Nguyễn Tường Tộ (chỗ ở cũ của vợ chồng Tường - Dạ. Sau khi vợ chồng vô Sài Gòn thì Tạp chí Sông Hương và anh em văn nghệ sĩ Huế đã biến thành GÁC TRỊNH, nơi trưng bày những tranh ảnh và những kỷ vật về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, vì đây cũng là nơi Trịnh Công Sơn đã từng ở sau đó giao lại cho Tường - Dạ). Gặp nhau anh Tường vui vẻ bắt tay, nói chuyện rất sôi nổi. Anh bảo: “Về Huế anh thấy vui hơn, khỏe hơn”. Rồi bạn bè văn nghệ tiếp tục đến thăm: Nguyễn Khoa Điềm, Nhất Lâm, Mai Văn Hoan, Nguyễn Văn Dũng, Tô Nhuận Vỹ… Anh Tường sôi nổi nói chuyện cùng mọi người như hồi còn ở Huế. Anh nói khó nghe lắm, phải ghé sát vào anh mà nghe câu được câu chăng. Tôi nghe loáng thoáng như anh đang nói về các tướng tài người Quảng Bình. Anh bảo mình nhớ Quảng Bình nhiều tướng tài đã làm nên diện mạo lịch sử đất nước này như Nguyễn Hữu Cảnh, Võ Nguyên Giáp, Đồng Sỹ Nguyên…

Hôm sau Hoàng Phủ Ngọc Tường và Lâm Thị Mỹ Dạ lại được hai con gái  đưa ra đường đi bộ Nguyễn Đình Chiểu uống cà phê với các nhà văn Võ Quê, Tô Nhuận Vỹ, Ngô Minh, Nguyễn Đắc Xuân, bác sĩ Dương Đình Châu, nhà báo Thanh Tùng… Rồi lên thăm vườn An Hiên của bà Tùng Chi… Được ngồi bên Sông Hương với nhau, cả nhà ai cũng thấy vui...

Ngày 28 tháng 8, tôi đang ở Tân Kỳ, Nghệ An giỗ ông ngoại mấy cháu thì nhà văn Tô Nhuận Vỹ điện thoại: “Hoàng Phủ… đi cấp cứu rồi. Tai biến. Huyết áp lên trên 200, giờ đang nguy kịch! Hiện đang cấp cứu ở Bệnh viện Đại học Y Dược Huế....”. Tôi nghe tin mà bàng hoàng, vội vàng về Vinh để lên tàu về Huế. Sao lại nhanh vậy?...

Về Huế tôi hỏi thăm mới biết, anh Tường bị tái phát tai biến, huyết áp tăng, sốt cao, đang hôn mê…

Tôi nhớ, trước Tết Nhâm Thìn (2011) một tháng, vợ chồng nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường và nhà thơ Lâm Thị Mỹ Dạ nhắn tin chào anh em văn nghệ sĩ Huế để vào Sài Gòn ăn Tết với con gái và hai cháu ngoại. Tôi đang nằm bệnh viện Trung ương Huế vì bệnh “thoát vị đĩa đệm” đau nhức nhối, vẫn nhắc ra phố đi xe thồ về để tiễn anh, người bạn thân thiết của tôi từ hồi trường huyện. Ngồi trên xe taxi, nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường thò tay ra cửa xe bắt tay tôi thật chặt rồi rưng rưng bảo: “Vào ăn Tết Nhâm Thìn với con cháu xong là ra Huế liền. Mình mà xa Huế lâu không chịu được mô...”.

Nhưng sau đó, anh Nguyễn Đình Vụ, sui gia với gia đình Tường - Dạ ở Huế tìm đến nhà tôi, bảo rằng anh Tường, chị Dạ sẽ ở lại định cư ở Sài Gòn để sống gần con cháu vì tuổi già, sống ở Huế không ai chăm sóc hàng ngày. “Mà hai vợ chồng bây giờ đều là người bệnh, đau yếu triền miên. Mỹ Dạ cũng ốm đau nhiều bệnh lắm. Là sui gia thân thiết nhiều, vợ chồng tôi cũng buồn lắm…”. Nghe anh Vụ nói, tôi bỗng bâng khuâng. Gia đình tôi và gia đình Tường - Dạ quen thân nhau mấy chục năm nay ở Huế. Do anh Tường đau nằm một chỗ nên Mùng Một Tết nào vợ chồng tôi cũng lên dốc Bến Ngự thăm anh trước, để cho anh vui thêm chút đỉnh. Ở Huế, vài ba ngày tôi lại ghé lên ngồi với anh Tường vài chục phút, nghe anh nói phều phào “chuyện ngày xưa”... Hồi nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo còn ở Huế, anh Tường chưa bị bệnh, Tường - Tạo - và tôi là bộ ba văn nghệ ở quanh chợ Bến Ngự. Nên chúng tôi gọi vui là “Chi hội Nhà văn Bến Ngự”. Ngày nào cũng gặp nhau, khi thì ở lò Rượu Hiếu cạnh nhà thờ Phú Cam, hay ngồi quán cóc nhâm nhi rượu với hột lạc rang... Nay, Nguyễn Trọng Tạo đã ra Hà Nội, Hoàng Phủ - Mỹ Dạ ở hẳn ở Sài Gòn, xa ngái thế mần răng gặp nhau được. Tôi nhắn tin ra cho Nguyễn Trọng Tạo: “Hoàng Phủ đã vào sống hẳn ở Sài Gòn rồi !”. Tạo nhắn lại: “Buồn nhỉ…”

Huế là nguồn cảm hứng vô tận của văn chương Hoàng Phủ Ngọc Tường. Bút ký, thơ Hoàng Phủ không nêu cụ thể địa danh Huế mà vẫn nồng đậm chất quyến rũ của Huế. Chỉ đọc qua tên các tác phẩm đã xuất bản của Hoàng Phủ, cũng đã  thấy “rất Huế”, “rất Mệ”. Đọc tập bút ký Lời tạ từ gửi một dòng sông của Hoàng Phủ Ngọc Tường mà thấy thật buồn, bởi đây là lời chia tay, là tập sách cuối cùng sau gần 20 tập thơ và bút ký Hoàng Phủ Ngọc Tường đã gửi đến bạn đọc. Trong 20 tập sách ấy, có đến 16 cuốn anh viết và in sau khi bị bạo bệnh ở Đà Nẵng, phải nằm một chỗ, ngồi xe lăn từ tháng 6 năm 1998 đến nay, 17 năm trời. Thế mới biết cái trữ lượng Huế trong anh giàu có như thế nào. Bởi thế nên anh đã gọi đời văn của mình là một dòng sông - Lời tạ từ gửi một dòng sông. Trong lời đề từ cuốn sách, nhà văn viết: “Cuốn sách nhỏ này có thể xem là lời tạ từ của tác giả gửi một dòng sông và dòng chảy của nó xuyên qua mọi bờ bến. Quả là tập bút ký này có hay có dở nhưng cuối cùng là tâm huyết của tôi gửi lại cho bạn đọc”… Cứ như là anh đang tạ từ sông Hương, dòng sông đã cho anh bút ký nổi tiếng Ai đã đặt tên cho dòng sông ngày nào; dòng sông đã chảy suốt đời văn và đời người của Hoàng Phủ... Anh chiêm nghiệm: “Như một người đã chiêm nghiệm trong im lặng và trong sương khói chỉ để giữ lại những nét đẹp sâu thẳm của thiên nhiên, từ dưới đáy kinh nghiệm của một đời cầm bút, tôi đã không ngần ngại gửi tâm hồn mình vào tác phẩm, vẽ lại đời mình bằng màu nước của dòng sông, nó xanh biếc và yên tĩnh như một lẻ vĩnh hằng trong cảnh vật cố đô”…

Vợ chồng nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường - Lâm Thị Mỹ Dạ có  2 người con gái: Cô chị là Hoàng Dạ Thư (lúc nhỏ gọi là Bê Líp), hiện công tác tại Nhà xuất bản Trẻ, Tp. Hồ Chí Minh, đã có hai cháu, một trai một gái. Gia đình cũng định cư ở Tp. Hồ Chí Minh. Còn cô út là cháu Hoàng Dạ Thi (Bê Lim, làm thơ, viết văn) thì lấy chồng Việt kiều, định cư tại Mỹ. Hai cháu thương nhớ ba mẹ, muốn chăm sóc ba mẹ lắm, nhưng một năm vào kỳ phép hoặc nghỉ Tết mới được ra Huế ở với ba mẹ một tuần, nên hai cháu đã có kế hoạch đưa ba mẹ vào Tp. Hồ Chí Minh, bán nhà, đất ở Huế, lấy tiền mua một căn hộ chung cư cạnh nhà mình để hàng ngày chăm sóc tuổi già cho ba mẹ. Ở Nam bộ, do khí hậu tốt nên tuổi già không bao giờ bị các bệnh liên quan đến sự thay đổi khí hậu như khớp, cảm cúm.v.v..  Hơn nữa, ở Sài Gòn, còn có gia đình anh Hoàng Phủ Ngọc Phan, em trai anh Tường. Rồi bao nhiêu bạn văn thân thiết như Nguyễn Quang Lập, Hà Nhật, Nguyễn Duy, Đỗ Trung Quân,... Hơn nữa Hoàng Phủ đã  có “Lời tạ từ...” với văn chương, không viết nữa; nên cuối đời Hoàng Phủ - Mỹ Dạ vào Tp. Hồ Chí Minh cũng coi như để “đoàn tụ gia đình” là rất hợp lý.

Hồi tháng 8, nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo vô Tp. Hồ Chí Minh có ghé thăm anh Tường. Anh Tạo cho biết, anh Tường đang hoàn chỉnh cuốn hồi ký của mình, không biết có đúng không, vì hồi anh ở Huế, có lần tôi hỏi: “Sao anh không viết hồi ký? Cuộc đời anh ly kỳ thế, ngay chuyện đã từng gặp và nói chuyện với 17 nguyên thủ quốc gia trên thế giới (ở Việt Nam, Hoàng Phủ đã từng trò chuyện với Tổng Bí thư Đỗ Mười, và thời trẻ đã nói chuyện với Tổng thống Việt Nam Cộng hòa Ngô Đình Diệm), cũng đủ để viết một cuốn sách dày…”. Anh cười bảo: “Bút ký của mình chính là hồi ký của mình đấy”... Hơn nữa anh cũng đã từng nói Lời tạ từ một dòng sông từ 5 năm trước, nên chuyện anh viết hồi ký bây giờ không hiểu thế nào, nhưng chưa có dịp hỏi.

Khi tôi ngồi viết những dòng này, chiều 2 tháng 9, anh Tường vẫn đang trong cơn hôn mê. Nói chuyện với nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Phan, được biết, anh Tường sốt cao. Tiêm thuốc vào thì có giảm, nhưng khi không tiêm lại sốt… Bây giờ cuộc sống của anh chỉ duy trì theo kiểu sống thực vật vậy thôi...

Nhà văn Tô Nhuận Vỹ bảo tôi: “Ngô Minh lo cho cái ảnh ông Tường, để cơ sự xảy ra có ảnh mà thờ…”. Chao ôi, nói chuyện hậu sự cho nhà văn danh tiếng Hoàng Phủ Ngọc Tường mà buồn thấm gan ruột. Trước nỗi buồn lớn, con gái Hoàng Dạ Thư hôm qua cũng đã làm bài thơ Cho con thêm vài năm. Lời lẽ tuy vụng về, nhưng chứa chan nước mắt

Cho con thêm vài năm

Để mỗi sáng được đẩy ba xuống uống ngụm trà nhìn người qua lại

Để được thấy mắt ba hiền từ cúi trên trang báo

Vẫy tay khi con xách túi chợ về

 

Cho con thêm vài năm

Hơn bốn mươi nhưng con vẫn yếu đuối trước cuộc đời

Nước mắt vẫn trào mỗi lần chỉ mới nghĩ về mất mát

Vài năm - con có đủ mạnh mẽ hơn không?

 

Cho con thêm vài năm

Để hai cháu lớn thêm thành bờ vai vững chãi

Đủ cho con dựa vào mỗi lúc khổ đau

 

Cho con thêm vài năm

Có ba quờ tay đắp tấm chăn trên ngực mẹ

Khi đêm về

Để căn nhà đỡ cô quạnh

Dáng mẹ lui hui một mình

 

Cho con thêm vài năm

Được không ba?

 

Đọc bài thơ của cháu mà tê tái lòng. Có lẽ số phận đã đưa anh về Huế để vĩnh viễn nằm lại với Huế, nơi đã sinh ra nhân cách Hoàng Phủ Ngọc Tường, văn chương Hoàng Phủ Ngọc Tường? Nói cách khác, sông Huế, núi Huế, những con đường Huế, những vườn cây Huế… đã gọi Hoàng Phủ về?... Nghĩ thế, nhưng tôi vẫn mong sao Hoàng Phủ sẽ thoát khỏi bạo bệnh, như những lần trước…

Bởi vì cũng như tâm trạng của cháu Dạ Thư, bè bạn bên dòng sông Hương không thể thiếu anh…

NGUỒN: VANVN.NET

 

Các bài khác:
· THOÁT SỢ
· YẾU TỐ SIÊU THỰC TRONG THƠ VIỆT ĐƯƠNG ĐẠI
· NAM CAO - VĂN CHƯƠNG THĂM THẲM PHẬN NGƯỜI
· CHÙM THƠ CỦA LÊ ÂN
· GIỚI THIỆU 2 TẢN VĂN CỦA CÂY BÚT TRẺ NGUYỄN VÂN ANH
· THƠ CA HOA KỲ TƯỞNG NIỆM NGÀY 11-9
· PHAN THỊ THANH NHÀN - BÊN NGOÀI CƯỜI NỤ BÊN TRONG KHÓC THẦM
· BƯỚC CHUYỂN HỆ HÌNH THƠ VIỆT TỪ TIỀN HIỆN ĐẠI SANG HIỆN ĐẠI
· BÀI THƠ "NHÌN TỪ XA... TỔ QUỐC!" CỦA NGUYỄN DUY
· CẢM NHẬN "CỨA NÁT MUÔN TRÙNG" CỦA TRẦN DZẠ LỮ
· LÊ MINH QUỐC - CUỐI ĐỜI CÒN MẸ
· CHÙM THƠ CỦA THANH TRẮC NGUYỄN VĂN
· THƠ VỀ MARINA TSVETAEVA
· ĐÀO TẤN - NGHỆ SĨ BIỆT TÀI
· BÚT TRE-CUỘC ĐỜI DUNG DI VÀ GIẢI NỖI "OAN THƠ" TRẢI HÀNG THẬP KỶ
· CHÙM THƠ CỦA NGUYỄN SINH XÔ
· TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP - TỪ GÓC ĐỘ TU TỪ HỌC VÀ NGUYÊN LÝ ĐỐI THOẠI
· TRẦN TUẤN KHẢI, ANH KHÓA VỚI NHỮNG VẦN THƠ NƯỚC NON
· MỘT BIỂU TƯỢNG GIÀU Ý NGHĨA
· TIỄN NGUYỄN BẮC SƠN, NHỚ MỘT CÂU KINH...

 

  
Gia đình Bích Khê