DIỄN ĐÀN VĂN NGHỆ
 
CHA TÔI

LÊ ĐẠT

 

Nhà thơ Lê Đạt (1929-2008)

 

 

Đất quê cha tôi

                   đất quê Đề Thám

Rừng rậm sông sâu

Con gái cũng theo đòi nghề võ

 

Ngày nhỏ

         cha tôi dẫn đầu

                               lũ trẻ đi chăn trâu

Phất ngọn cờ lau

Vào rừng Na Lương đánh trận

Mơ làm Đề Thám

 

Lớn lên

         cha tôi đi dạy học

Gối đầu trên cuốn Chiêu hồn nước

Khóc Phan Chu Trinh

Như khóc người nhà mình

Ôm mộng bôn ba hải ngoại

Lênh đênh khói một con tàu

Sớm tối

         ngâm nga mấy vần cảm khái

Đánh nhau với Tây

 

Bỏ việc

         lang thang

                       vào Nam

                                  ra Bắc

Cắt tóc đi tu

                 nhưng quá nặng nghiệp đời

 

Gần hai mươi năm trời

Tôi vẫn nhớ lời cha tôi cháy bỏng

Dạy tôi

         làm thơ

                    ước mơ

                              hy vọng

Những câu Kiều say sưa

                              đưa cuộc đời bay bổng

Tiếng võng

                 trưa hè mênh mông

"Phong trần mài một lưỡi gươm

Những phường giá áo túi cơm sá gì"

Nhưng công việc làm ăn mỗi ngày mỗi khó

Cuộc đời chợ đen chợ đỏ

Thù hằn con người

"Muốn sống thanh cao

                           đi lên trời mà ở

Mày đã quyết kiêu căng

Níu lấy cái lương tâm gàn dở

Dám

      không tồi như chúng tao

Suốt đời mày sẽ khổ"

 

Quan lại trù cha tôi

                           cứng đầu cứng cổ

Người "An Nam" dám đánh "ông Tây"

Mẹ ỉ eo dằn vặt suốt ngày

Chửi mèo, mắng chó

"Cũng là chồng là con

Chồng người ta khôn ngoan

Được lòng ông tuần ông phủ

Mang tiền về nuôi vợ"

 

Bát đĩa xô nhau vỡ

Cha tôi nằm thở dài

Cha nhịn đi cho đỡ

Anh em tôi bỏ cơm

Hai đứa dắt nhau ra đường tha thẩn

Trời mùa thu trăng sáng

Sao nở như hoa

Không biết Ngưu Lang trên kia

Có bao giờ cãi nhau cùng Chức Nữ

 

Rồi cha tôi

               lui tới nhà quan tuần, quan phủ

Lúc về

          gặp tôi

                     đỏ mặt

                                quay đi

 

Một hôm

         tôi thấy chữ R.O.(*)

                                 treo ngoài cửa

Cha tôi không dạy tôi làm thơ nữa

Người còn bận đếm tiền

                               ghi sổ

Thỉnh thoảng nhớ những ngày oanh liệt cũ

Một mình uống rượu say

Ngâm mấy câu Kiều

                             ôm mặt khóc

Tỉnh dậy

            lại loay hoay

                             ghi sổ

                                     đếm tiền

Hai vai nhô lên

Đầu lún xuống

Như không mang nổi cuộc đời

Bóng in tường vôi

                        im lặng

Ngọn đèn leo leo ánh sáng

Bóng với người

                     như nhau

Mùi ẩm mốc tiếng mọt kêu cọt kẹt

Ở chân bàn

                hay ở cha tôi

Cuộc sống hàng ngày

                         nhỏ nhen

                                    tàn bạo

Rác rưởi gia đình

                       miếng cơm

                                      manh áo

Tàn phá con người

Những mơ ước thời xưa

                                  như con chim gẫy cánh

Rũ đầu chết ngạt trong bùn

Năm tháng mài mòn

                                    bao nhiêu khát vọng

Cha đã dạy con một bài học lớn

Đau thương

                  kiên quyết làm người

 

_______

(*) Đại lý thuốc phiện

 

7.1956

LÊ ĐẠT

Nguồn: nhavantphcm, 20.8.2017-20:08

 

Các bài khác:
· SIÊU HƯ CẤU NHƯ MỘT TRÒ CHƠI CẤU TRÚC TRONG TIỂU THUYẾT VIỆT NAM ĐẦU THẾ KỶ XXI
· SẮC MÀU MỚI CỦA “NỀN VĂN HỌC LỤC GIÁC”
· ẤN TƯỢNG MÃ GIANG LÂN
· ĐỖ QUYÊN VÀ 5 BÀI THƠ Ở LẠI
· LÊ ĐẠT - "CHIM GÕ MÕ XƯA CHƯA GIŨ HẾT LỤY TÌNH"
· LIÊN KHÚC THƠ TƯƠNG GIANG - TRẦN DZẠ LỮ
· THU BỒN TRONG KÝ ỨC VŨ QUẦN PHƯƠNG
· VĂN HỌC VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI NHÌN TỪ SỰ TƯƠNG TÁC THỂ LOẠI
· GIẬT MÌNH... MAI HƯƠNG
· CÔ ĐƠN, KHÁT VỌNG VÀ KHOẢNH KHẮC TRONG THƠ HIỆN ĐẠI
· CHÙM THƠ NGUYỄN MINH PHÚC
· CHỦ NGHĨA MARX TRONG KHẢO CỨU VÀ PHÊ BÌNH VĂN HỌC MIỀN NAM (1954-1975)
· THƠ HÀ NỘI 30 NĂM ĐỔI MỚI- NHỮNG GƯƠNG MẶT TIÊU BIỂU
· CHÙM THƠ LÊ THANH HÙNG
· TRỞ LẠI VỚI THẠCH LAM
· QUAN NIỆM NGHỆ THUẬT VÀ "TRIẾT LÝ SÁNG TÁC" CỦA EDGAR ALLAN POE
· CHÙM THƠ CỦA NHÀ THƠ VŨ QUẦN PHƯƠNG
· VỀ SỰ PHÂN BIỆT THI PHÁP HỌC VÀ LÝ LUẬN VĂN HỌC
· VĂN HÓA-VĂN NGHỆ TRONG TÌNH YÊU VÀ TẦM NHÌN CỦA ĐẠI TƯỚNG NGUYỄN CHÍ THANH
· CHÙM THƠ NHIỀU TÁC GIẢ

 

  
Gia đình Bích Khê